در روز دوشنبه ۱۹ مه (۳۰ اردیبهشت)، نهمین دورهی کنفرانس جهانی سازمان ملل برای حفظ تنوع طبیعی، در شهر بن آغاز به کار کرد. در این کنفرانس که تا سیام ماه مه ادامه دارد و در آن به مسئلهی حاد "انقراض انواع" پرداخته میشود، نمایندگان بیش از ۱۹۰ کشور جهان شرکت دارند. هدف این بزرگترین و مهمترین نشست جهانی، حفظ محیط زیست و مقابله با نابودی روزافزون طبیعت، از جمله از بین رفتن جنگلهای استوایی و مجموعهی بزرگی از گونههای گیاهی و جانوری در جهان است.
زیگرید گابریل، وزیر محیط زیست آلمان در سخنرانی خود در آغاز کنفرانس جامعهی جهانی را به اقدام قاطع و فوری برای مقابله با نابودی گونههای زیستی فراخواند.
نکات چالشانگیز
هدف کنفرانس بن، دستیابی به راهکارهایی است که با تعیین و اعلام مناطق تحت حفاظت و اقدامات دیگر، از سرعت روند روزافزون نابودی جنگلها و آلودگی دریاها کاسته شود. از این گذشته، در مورد تأمین بودجهی پیادهکردن این راهکارها نیز در این نشست رایزنی میشود. همچنین قرار است، مقرراتی در زمینهی چگونگی دستیابی و تقسیم عادلانهی استفاده از انواع ژن گیاهان، تعیین گردد.
تجربهی کنفرانسهای پیش نشان داده است که بحث بر سر این نکات، به ویژه از جنبههای اقتصادی آنها، بدون چالش و مناقشه نیست.
تولید سوخت زیستی
یکی دیگر از مسائل مورد بحث در این کنفرانس، موضوع تولید سوخت زیستی است. این موضوع به دلیل افزایش سرسامآور بهای مواد غذایی در جهان که از جمله ناشی از اختصاص دادن بخشی مزارع به تولید مواد برای سوخت است، از اهمیت ویژهای برخوردار است. افزون بر اینها، در این نشست جهانی برای اولین بار گزارشی بینالمللی دربارهی خسارات اقتصادی از بینبردن طبیعت ارائه میشود. این گزارش به سفارش دولت آلمان تهیه شده است.
کاهش زیانرسانی
پیشینهی تشکیل کنفرانسهای جهانی حفظ محیط زیست سازمان ملل، به سال ۲۰۰۲ برمیگردد. در این سال در شهر ژوهانسبورگ در آفریقای جنوبی، کشورهای شرکتکننده در اجلاس جهانی حفظ محیط زیست، بر سر این امر به توافق رسیدند که "میزان زیانرسانی به انواع بیولوژیک را تا سال ۲۰۱۰ بهگونهای ملموس" کاهش دهند. همین فرمولبندی نشان میدهد که دولتها تنها بر سر این امر به توافق رسیدند که از سرعت "انقراض انواع" بکاهند. کارشناسان معتقدند که دیگر نمیتوان روند انقراض را متوقف ساخت.
توافقنامهی بینالمللی الزامآور
شرکتکنندگان در کنفرانس جهانی سازمان ملل در بن، قرار است در پایان این نشست، توافقنامهی بینالمللی الزامآوری را تهیه ببینند که بتواند دو سال بعد، در کنفرانس ژاپن، به تصویب برسد. از آنجا که کشورهای مختلف، منافع متفاوتی را نمایندگی میکنند، توافق بر سر مفاد اینگونه قطعنامهها بسیار دشوار است. تا کنون در این کنفرانسها تنها به صدور بیانیههای غرا اکتفا شده و نتایج حاصله از هشت کنفرانس پیشین چندان چشمگیر نبوده است.
اهمیت حفظ تنوع بیولوژیکی
این موضوع، ولی از اهمیت مسئلهی پیشگیری از "انقراض انواع" نمیکاهد. کارشناسان معتقدند که حیات و هستی آیندهی زمین، بهگونهای قطعی و بلاواسطه در گرو حفظ تنوع بیولوژیکی و استفادهی بارویه از آن است. تنوع بیولوژیکی که شامل تنوع زراعت نیز میشود، انواع موجودات و گیاهان و ژنهای آنان را دربرمیگیرد. سازوارههای گیاهی امکانات تهیهی مواد خام، مواد غذایی و دارو را فراهم میآورند و باعث میشوند که اکو سیستم (بوم سامانه) فرآیند بسامانی داشته باشد.
انتقاد نهادهای حفظ محیط زیست
نهادها و تشکلهای حفظ محیط زیست جهانی، در بیانیههای خود از دولتها میخواهند هرچه زودتر دست به اقدام بزنند و به وظایف خود جامهی عمل بپوشانند. آنها معتقدند که کشورهای ثروتمند، اگر خواهان جلوگیری از پیشرفت کشورهای فقیر نیستند، باید تعهدات مالی خود را در جهت پیادهکردن تصمیماتی که تا کنون گرفته شده، به اجرا درآورند.
در آستانهی تشکیل کنفرانس، سازمانهای طرفدار محیط زیست و طبیعت در اطراف هتل ماریتیم، که کنفرانس در آن برگزار میشود، دست به تظاهرات زدند. تظاهرکنندگان بر پلاکاردهای خود نام جانوران و گیاهانی را نوشته بودند که نسلشاندر حال انقراض است، جون محیط زیست آن به خاطر سودجویی شرکتهای بزرگی که در زمینههایی چون انرژی، شیمی و هواپیمایی فعالیت میکنند، به خطر افتادهاند.
سر در آوردن از سابقه كارخانهها و توليدكنندگان قديمى آلمانى اين روزها در اين كشور بازار داغى دارد. بيرون كشيدن اطلاعات مربوط دوران نازىها و اينكه كه چه كاره بوده و چه مىكرده براى آلمانىهاى جوان ساده نيست. به همين دليل اين روزها كار آژانسهايى كه به آژانس تاريخ معروفند، در اين كشور بازار پرطرفدارى دارد. كار اين آژانسها اين است كه داستان زندگى يك نفر را تا ريشه ريز ريز مىكنند و بايد و نبايد آن را بيرون مىكشند.
نه فقط مشترىهاى شخصى بلكه كارخانههاى كوچك و بزرگ زيادى هم اين روزها مشتاقاند، آرشيو مداركشان را زير و رو كنند و از چند و چون معاملههاى دوره نازىها سردرآورند.
الكساندر شوگ (Alexander Schug) كه جلوى كامپيوتر نشسته و دست زيرچانه تبليغى از دهه بيست را تماشا مىكند، كارشناس تاريخى است كه با يكى از اين آژانسها همكارى مىكند.
شوگ توضيح مىدهد كه كنجكاوى براى روشن كردن تاريخچه واحدهاى تجارى، از دهه ۹۰ميلادى در آلمان بالا گرفت. زمانى كه بحث مصادره اموال يهوديان و كاراجبارى در دوره نازىها در آلمان دوباره بحث روز شده بود.
روشن كردن روابط تجارى دوره نازىها
الكساندر شوگ میگوید: «در دهه ۹۰ داستان به قدرى بالا گرفته بود كه حتى بعضى از كارخانههاى بزرگ تهديد به بايكوت شدند. واضح بود كه نامهاى معتبرى از دويچه بانك گرفته تا زيمنس بايد تكليفشان را مشخص مىكردند، آن هم در مورد داستانى كه خيلىها فكر مىكردند مدتهاست فيصله پيدا كرده است.»
Bildunterschrift: Großansicht des Bildes mit der Bildunterschrift: نیروهای رژیم نازی و فراخوان مردم به مقابله با یهودیان
البته روشن كردن روابط و معاملاتى كه كارخانهها و شركتهاى تجارى معتبر در آن روزها داشتند بعد ديگرى هم دارد. بسيارى به سرعت به اين نتيجه رسيدند كه روشن كردن گذشتهشان، تبليغى است كه مىتوانند اعتماد بازار را جلب كنند.
ناگفته نماند داستان تاريخچه، در مورد همه توليدات جالب نيست. در بعضى شاخههاى اقتصادى مثلأ اتومبيلسازى يا كارخانههاى معروف ساعت سازى آلمان كه چندين دهه است از توليدكنندگان مطرح به شمار مىآيند كنجكاوى بيشتر است.
الكساندرا شوگ علت اين كنجكاوى را اين گونه توضيح مىدهد:« ببينيد كسى مشتاق نيست حتمأ سر در بياورد خرت و پرت و يا مثلأ يك كاسه پلاستيكى چند سنتى، كجا توليد شده و چه داستانى پشتسرش خوابيده. اما مشترى كه قرار است پول زيادى بالاى محصولى بدهد كه چند سالى هر روز با آن سرو كار دارد به اين فكر مىافتد كه توليد كننده اين محصول آن روزها چه مىكرده.»
پيش داورى مشتريان بازار جهانى
از آن گذشته داستان تاريخچه و معاملات دوران نازىها به مرزهاى آلمان محدود نمىشود. بسيارى از شركتهاى تجارى بزرگ آلمان كه در بازار جهانى جا افتادهاند هم گاهى با اين مشكل مواجه مىشوند. اين مسئله ابعاد فرهنگى مختلفى دارد.
با وجود اينكه در چند دهه گذشته پس از پايان جنگ جهانى دوم، آلمانىها شمار زيادى از رهبران نازى، افسران ارتش، اعضاى گشتاپو و كسانى كه به نوعى در مسند قدرت بودند و با نازىها همكارى مىكردند محاكمه و مجازات كردهاند، كم نيستند كسانى كه با پيشداورى و گاهى نفرت به آلمانىها مىنگرند.
الكساندر شوگ توضيح مىدهد كه وقتى قرار مىشود گذشته يك شركت تجارى روشن شود تمام آرشيو موجود در اختيار كارشناسان آژانسهاى تاريخ قرار مىگيرد. براى او تا به حال پيش نيامده كه كارخانهاى درخواست كند بخشى از آرشيو شركت باز نشود كه شايد اطلاعات مربوط به معامله ناخوشايندى رو شود. اطلاعاتى مثل تصاحب اموال يهوديان. كه اگر قرار باشد اين نكته پنهان بماند، كار آژانسهاى تاريخ سر تا پا بىمعنى است.
منبع: دویچه وله
حافظه یکی از تواناییهای عالی مغز هست که باعث میشود، انسان بتواند، اطلاعات را ثبت و ذخیره کرده و در موقع لزوم آنها را به گونهای فراخواند. از همین تعریف برمیآید که اختلالات حافظه میتواند، در اثر اشکال در هر یک از این سه مرحله به وجود آید، یعنی در مرحله ثبت، مرحله ذخیرهسازی و سرانجام فراخوانی اطلاعات.
Bildunterschrift: Großansicht des Bildes mit der Bildunterschrift: دکتر مریم نوروزیان
اما انواع حافظه چیست، بیماریهایی که آن را تحت تأثیر قرار میدهد کدامند و برای اینکه حافظهی بهتری داشته باشیم، چه باید بکنیم؟ برای روشن شدن پاسخ به این سئوالات با دکتر مریم نوروزیان، متخصص بیماریهای مغز و اعصاب و استاد این رشته در دانشگاه تهران گفتگو کردهایم.
دویچهوله: پرسش نخست این است که انواع حافظه چیست؟
دکتر مریم نوروزیان: تقسیمبندیهای متعددی برای حافظه وجود دارد. ما کلا یک حافظهی کوتاهمدت داریم و یک حافظهی طولانیمدت. فرض کنیم که شما به مرکز اطلاعات یک شهر زنگ میزنید و از آنها شمارهی تلفن یک بیمارستان را میخواهید و آنها به شما شمارهی بیمارستان را میدهند. این شماره خیلی سریع در مدارهای مغزی میچرخد تا وقتی که شما این شماره را بگیرید. احتمالا شما بعد از مدت کوتاهی این عدد را فراموش خواهید کرد. به خاطر اینکه شما احساس نیاز نمیکنید، فکر میکنید که هر موقعی میتوانید به این شمارهی تلفن دسترسی پیدا کنید. این چیزی که خیلی سریع گفته میشود و شما سریع تکرارش میکنید و زود از بین میرود، حافظهی فوری یا immidiate memory نام دارد. در واقع این حافظه نیست، فقط کافی است که شما توجه و تمرکز خوبی داشته باشید، برای اینکه بتوانید، این اطلاعات رابگیرید و در همین جا کار مغز تمام میشود. مگر آنکه خبر یا اطلاعاتی که به شما میدهند، بسیار بسیار مهم باشد. بعد از حافظهی فوری، "حافظهی اخیر" یا recent memory قرار میگیرد. کارکرد آن این است که مثلا به یادآورید دیروز چه کسانی را دیدید. "حافظهی اخیر" مهمترین حافظه در ارزیابیهای حافظه است.
حافظهی فوری و اخیر جزو حافظههای کوتاهمدت انسان هستند. این دو حافظه در قسمت بخصوصی از مغز قرار دارند که هیپوکامپوس Hypocampus نام دارد. اینجا فقط ایستگاه اولیه هست. یعنی اطلاعات میرود آنجا، میتواند از بین برود و شما یادتان نیاید ولی میتواند از آنجا تحویل داده شود به یک مرکز خیلی مهمتر و برود به حافظهی دور. حافظهی دور یعنی اطلاعاتی که معمولا بسیار مهماند و در جایگاه بسیار مطمئنی از مغز ثبت شدهاند و یک آرشیو خیلی خوب در مغز هست. خاطرات مهم مثل خاطرات کودکیتان در جای خیلی مهمی از مغز آرشیو میشوند. اینها long term memory هستند. تمام کسانی که با یادگیری سر و کار دارند، هر چقدر اطلاعاتشان را به آن حافظهی طولانیمدت بسپارند، موفقترند. برای این مسیر از هیپوکامپوس خارج میشود و در جایی ذخیره میشود که اسمش gray matter یا قشر خاکستری مغز هست.
آیا حافظهی قدیمی خوب، نشاندهندهی قوت حافظه است؟
حافظهی قدیمی خوب، نشاندهندهی قوت حافظه نیست. این چیزی است که بسیاری از افراد اشتباه میکنند. یعنی اگر ما سالمندی داریم که خیلی خوب آن سالی که سربازی بوده و ازدواج کرده را با جزییات توضیح میدهد، لزوما نشاندهندهی این نیست که حافظهی خوبی دارد، حافظه خوب این است که این سالمند مثلا یادش باشد که دیروز چه اتفاقاتی افتاده و چطور میتواند، آنها را سریع پیدا کند.
به چه دلایلی، به خاطر چه مسایل و بیماریهایی حافظه اختلال پیدا میکند؟
برای اینکه ببینیم، میتوانیم برگردیم به ساختمان مغز و چگونگی ثبت حافظه. شما برای اینکه در مغز اطلاعات را به خاطر بسپارید، احتیاج به یک مادهی شیمیایی دارید به نام Neurotransmitter که به فارسی میگویند، واسطههای شیمیایی. واسطهی شیمیایی اصلی حافظه مادهای است به نام استیل کولین که یک مادهی شیمیایی است. این مادهی شیمیایی در محلی که پیامهای عصبی رد و بدل میشود، آزاد میشود و پیامها را از این طرف به آن طرف میبرد. بنابراین مغز باید به میزان کافی استیل کولین داشته باشد که بتواند، پیامهای عصبی که کار حافظه را انجام میدهند، به درستی هدایت کند.
استیل کولین در کجا نگهداری میشود؟
بیشترین جای مغز که استیل کولین دارد، همان جایی هست که در آن هستهی هیپوکامپوس و هستهای به نام ماینرت قرار دارد. اگر جاهایی که در آن استیل کولین زیادی وجود دارد، آسیب ببیند، یکی از عواقبش، اختلال حافظه خواهد بود.
در چه بیماریهایی و چه زمانی این جاها آسیب میبیند؟
یکی در سنین پیری است. در این سنین رسوباتی در مغز به وجود میآید که باعث میشود، مسیر حافظه کند شود. یعنی افراد پیر، سرعت واسط اطلاعاتشان کمتر است. یکی از بیماریهایی که میتواند باعث کندی این سرعت شود، آلزایمر است. پروتئینی در مغز رسوب میکند، به نام آمیلوئيد که این آمیلوئيد میآید، سطح استیل کولین مغز را کاهش میدهد. نکتهی جالب دیگر این است که بسیاری از داروهای ضد افسردگی که در سالهای گذشته استفاده میشد، یعنی داروهای قدیمی ضد افسردگی، اختلال حافظه میدهند. بنابراین بعضی از داروهای ضد افسردگی اگر در دوز بالا مصرف بشوند، اختلال حافظه میدهد. بسیاری از داروهای اعصاب ممکن است، اختلال حافظه بدهند. ضربات مغزی یا تومورهای مغز اگر در آن قسمتها باشند، میتوانند باعث شوند که اکسیژن به هیپوکامپوس نرسد. در کسانی که دچار ایست قلبی میشوند یا اکسیژن به مغز نمیرسد، به هر علتی مثلا سکتهی قلبی یا کسانی که تشنجات شدید میگیرند، هم ممکن است، اکسیژن به هیپوکامپوس نرسد. دو بیماری که خیلی شایع است و خیلی اختلال حافظه میدهد یکی اضطراب است و یکی افسردگی.
برای اینکه حافظهی بهتری داشته باشیم، باید چه کنیم؟
شما برای اینکه چیزی را خوب از مغز تحویل بگیرید، باید درست تحویل داده باشید. این اصلی است که خیلیها به آن ممکن است، دقت نکنند. مرحلهی اول حافظهی ما مرحلهی ثبت است. باید به مغز اطلاعات را بدهیم، مغز آن را ثبت میکند و بعد آن را در خودش انبار میکند و بعد به ما تحویل میدهد. لازمهی اولیهاش این است که این ثبت درست انجام شود. یعنی شما وقتی دارید یک مطلبی را میخوانید، یا دارید کلیدتان را در جایی میگذارید یا دارید پولهایتان را میشمارید، باید آن لحظه این کار را با تمرکز کافی انجام بدهید تا این اطلاعات را درست به مغز تحویل بدهید. وقتی شما در همان حال که دارید، کلیدتان را جایی میگذارید، به دو موضوع دیگر نیز فکر کنید، همزمان تلفنی صحبت میکنید و همزمان مواظب هستید که مثلا ظرف شیر روی چراغگاز سر نرود، مغز در آن واحد باید به پنج ـ شش امر مختلف فکر کند. در نتیجه آن میزانی که باید برای یک کار تمرکز کنید، نمیکنید و بعد ممکن است دو ساعت، دنبال کلیدتان بگردید، برای اینکه از اول اطلاعاتتان را به آن درست ندادید. وقتی که شما دارید، کاری را میکنید، یکی از راهها این است که با خودتان بگویید، چه کار میکنید، مثل «کلید را الان روی تلویزیون گذاشتم». راه دیگری که خیلی مهم است، این است که تکرار کنید. مثلا آخر شب تمام کارهایتان را یادداشت میکنید، فردا صبح قبل از آنکه راه بیافتید، روی دفتر یادداشتتان کارهای امروز را دوباره نگاه میکنید و در طول روز دوباره آن را چک میکنید. یک چیز خیلی مهم که قبل از همهی اینها است، انگیزهی درست است، یعنی ما باید قبل از اینکه حافظهی خوبی داشته باشیم، انگیزه داشته باشیم. شما هیچ وقت به کسی که علاقه به یادگیری ندارد و چیزی را دوست ندارد یاد بگیرد، نمیتوانید خوب یاد بدهید. پس بعد از مسئلهی انگیزه، ثبت درست است، شرایط درست باید برای مغز فراهم بشود تا آن را یاد بگیرد و بعد که ثبت شد، باید دریافت که چطور میتوان، آن را تکرار کرد. یکی از راههای خیلی خوب یادگرفتن، یاد دادن است، یعنی شما برای اینکه چیزی را خیلی خوب یاد بگیرید، سعی کنید آن را برای دوستتان تعریف کنید، اگر توانستید تعریف کنید، بدانید که آن مطلب را خوب یاد گرفتید. ولی اگر موقعی که دارید، چیزی یاد میدهید، در جایی گیر کردید، میفهمید که همان قسمت را نفهمیدهاید و باید آن را تکرار کنید.
منبع: دویچه وله
یک بیمار هجده ساله که در کلینیک شهر مونیخ بسترى است و تحت معالجه قرار دارد، از تجربیات خود میگوید:
«براى من به عنوان یک ورزشکار اصلأ جالب بود که بدانم، قرار است چه بلایى سر بازوى من بیاید؟! ابتدا فکرش را هم نمىکردم که خطر مرگ تهدیدم مىکند، اینکه احتمال دارد بمیرم! در واقع من اصلأ هیچ تصورى از سرطان نداشتم. ولى ظرف ده دقیقه فهمیدم که اوضاع چقدر جدى و وخیم است.»
پزشکان، تومور بازوى این جوان را سرطان بدخیم تشخیص دادند و به سرعت دوره شیمىدرمانى را شروع کردند. مدت کوتاهى بعد هم تومور سرطانى بعلاوه قسمتى از بافت بازو، با عمل جراحى بیرون آورده شد.
چند طبقه بالاتر از اتاقى که این بیمار هجده ساله بسترى است، بخش تحقیق و پژوهش کلنیک مونیخ است. یکى از دستگاههاى مخصوص این اتاق که در نگاه اول شبیه کامپیوتر به نظر مىرسد، دستگاه الىاسپوت است. به کمک این دستگاه عملکرد "سلولهاى تى" که از خانواده گلبولهاى سفید و بخشى از سیستم ایمنى هستند بررسى مىشود. "سلولهاى تى" مثل پلیس شهر، وظیفهشان تشخیص سلولهاى بیمار و حمله به آنهاست.
بررسى واکنش "سلولهاى تى"
اشتفان پیرزه (Stefan Pierse) متخصص بیوتکنولوژى مىگوید:
«روش الىاسپوت روش بسیار حساسى براى اندازهگیرى مادهاى است که "سلولهاى تى" ترشح مىکنند. مثلأ اندازهگیرى اینترفرون گاما (Interferon Gamma). وقتى یک سلول مخصوص مثل "سلولهاى تى" سلول بیگانهاى در بدن شناسایى مىکند، شروع به ترشح اینترفرون گاما مىکند که از بینبرنده سلولهاى خارجى است.»
روى صفحه شیشهاى دستگاه، چند قطره از خون بیمار و ترکیبى که با اینترنفرون گاما واکنش نشان مىدهد ریخته مىشوند.
گونتر ریشتر Günter Richter)) کارشناس بیوشیمى در حالی که نمونه را بررسى مىکند مىگوید:
«آنچه دنبال آن هستیم این است که با استفاده از این روش مشخص کنیم: آیا "سلولهاى تى" سلولهاى تخصصىشدهاى هستند که مواردى مثل سرطان خون یا تورمورها به آنها عکسالعمل نشان مىدهند یا نه؟ و اگر این طور باشد، سلولهاى سرطانى تا چه حد در برابر "سلولهاى تى" مقاومت مىکنند. امید ما این است که با تزریق "سلولهاى تى" به بیمار، تومور سرطانى از بین برود.»
تعیین دوز داروهاى شیمىدرمانى
با تزریق "سلولهاى تى" نیاز کمترى به دارو خواهد بود، به دلیل اینکه پزشک معالج مىداند سیستم ایمنى بیمار چگونه واکنش نشان مىدهد. نکتهاى که بخصوص در مورد بچهها بسیار مهم است.
اشتفان بورداخ (Stefan Burdach) سرپرست بخش سرطان کودکان در کلینیک مونیخ توضیح مىدهد:
«بچهها هنوز در سن رشدند. روشهاى سرطاندرمانى متدوال، علاوه بر سلولهاى سرطانى، سلولهاى سالم را هم از بین مىبرد و صدمات جبرانناپذیرى به بافتهاى در حال رشد مىزند.»
تومور بیمار هجدهساله چند طبقه پایینتر هم بدخیم تشخیص داده شده. تومورى که ممکن بود به مرگ این بیمار جوان ختم شود. او میگوید:
«بعد از شش دوره شیمىدرمانى جراحى شدم. کلى از بافت اطراف تومور تا مرز استخوان را هم برداشتند. خدا را شکر به عضله نرسید. جاى خالى را پرتز گذاشتند که تا آخر عمر در بازویم مىماند.»
پژوهشگران کلنیک مونیخ معتقدند با روش الىاسپوت مىتوان دوز داروهاى شیمىدرمانى را با دقت بیشترى تعیین کرد. اگر این روش موفقیتآمیز باشد در بسیارى از موارد بیرون آوردن غده سرطانى ضرورى نخواهد بود.
منبع: دویچه وله

بلدرچین، پرنده خوش آوازی است که ظاهر کلی آن به کبک شباهت دارد، اما کوچک تر از آن است. نام رایج گیلکی آن " وُشوم " است، ولی به نام های دیگری همچون " وشم؛ اوشوم؛ کَرَک؛ اوشون و بدبده " نیز گفته می شود. شکار این پرنده به دو جهت از گذشته های دور مورد توجه و علاقه گیلانیان بوده است: نخست زیبایی و خوشخوانی و دوم گوشت لذیذ آن است.
سوروف، گیاهی که در برنجزار می روید و دانه اش شبیه ارزن است و پرندگان، خصوصاً وشوم آن را می خورد و به همین جهت، دانه سوروف را " وشوم دانه " نیز می نامند.
صید وشوم، غالباً از نیمه دوم شهریورماه در ساقه های بریده و بجامانده برنج ( اَشکَل )شروع و تا اواخر پاییز ادامه می یابد.
گرفتن وشوم تا بدان حد مورد علاقه حکمرانان و لقب بزرگ شاهان زیاری گیلان ( که بعدها بر مازندران و گرگان نیز تسلط یافتند ) بوده است که آن ها را " وشمگیر "نامیده اند.
شیوه شکار وُشوم:
شکارچی که به " وشوم شکار " می رود، چوب باریک و بلند، یا نی بامبوس= آزاد لوله یا چای لوله را که در بالا به شکل عدد ویV است و توری ( توری ماهیگیران ) ظریف با شبکه های کوچک بر آن مهار شده به دوش می گذارد و با سگ تربیت شده اش به برنجزاران و چَر و گذرگاه های علفزاران می رود. سگ در پیشاپیش می دَود و شکار را پرواز می دهد و شکارچی، دسته چوب یا نی بلند در بالا دوشاخه و توری بسته (= لال دام ) را می گیرد و به دور پرنده تازه به پرواز برخاسته می گرداند و آن را اسیر می کند.
عكس هايی از بلدرچین ( وُشُم؛ وشوم؛ بدبده ) Coturnix coturnix
منبع: فرهنگ گیل و دیلم / محمود پاینده لنگرودی

درخت عرعر با نام علمی Ailanthus altissima ( که در گویش گیلکی شرق گیلان به آن " کول دار؛ کئول دار و کُهل دار " گویند )، درختی است زیبا و تنومند به ارتفاع تا 20 متر و با تنه ای راست ( تنه درختان جوان صاف، اما درختان دیرسال، رگه دار ) به رنگ خاکستری روشن تا کمی تیره و تاجی منشعب و شاخه دار که در شرایط آب و هوایی گوناگون، به ویژه نواحی جلگه ای پست شمال ایران و مشرف به دریا، تکثیر و رویش می یابد.

کئول، از درختان جنگلی است که در گیلان فراوان می روید. روستاهایی با نام این درخت در شرق استان گیلان، همانند: کولستان (=کهلستان )؛ کئول بُن (= کُهل بن ) تاییدی بر این ادعا می باشد.
ازدیاد درخت عرعر در شرایط طبیعی، به وسیله جوانه های واقع در اعضای زمینی ناحیه سطحی خاک صورت می گیرد. اگر پایه یی از آن در ناحیه یی وجود داشته باشد، بر اثر قدرت سریع انتشار، منطقه را فراگرفته و حتی مانعی برای رشد و رویش سایر درختان را فراهم می نماید.
برگ های درخت عرعر ( کئول دار )، بزرگ، مرکب شانه ای و معمولاً متناوب، شامل 10 تا 15 زوج برگچه انتهایی و به رنگ سبز تیره و گاهی جگری است.

سابقاً در اقدامی غیرقانونی در استان گیلان، عده یی از ماهیگیران محلی رودخانه ها، برگ های درخت عرعر را می کوبیدند و در رودخانه می ریختند؛ ماهی ها گیج می شدند و به روی آب می آمدند و صید می شدند.
میوه درخت عرعر، فندقه بالدار و به رنگ ارغوانی یا زرد با دانه یی متورم است. مجموعه میوه ها به صورت گروهی و خوشه مانند می باشد.

گل های درخت عرعر، نر و ماده بوده که گل های نر آن دارای 10 پرچم دو ردیفه و گل های ماده آن دارای چند پرچم سترون و یک مادگی مرکب از 5 برچه با بویی نامطبوع می باشند.
موسم گل دهی این درخت زیبا در گیلان زمین در روزهای واپسین اردیبهشت ماه، آغاز می شود.
در ادبیات گیلکی، مثلی است در مورد افراد خوش شانس و خوش اقبال:
" عینه کول داره بون، آغوز بیاجی. "
( انگاری زیر درخت عرعر، گردو پیدا کنی. )
*
عکس هایی از درخت عرعر ( کئول دار ) Ailanthus altissima
منبع: شناسایی گیاهان دارویی، صنعتی، مرتعی و جنگلی ( جلد ششم )؛ تالیف مهندس مهدی عماد/ ناشر: انتشارات توسعه روستایی
منبع: فرهنگ مثلها و اصطلاحات گیل و دیلم/ محمود پاینده لنگرودی/ انتشارات سروش / تهران 1374 چاپ دوم.
بنيانگذار و موسس اكوموزه آلزاس فرانسه گفت: موزه ميراث روستايي گيلان با ارايه اين طرح زنده، راه ارتباط خود را با افراد دنيا باز خواهد كرد.
"مارك گرودول " روز يكشنبه در حاشيه بزرگداشت روز جهاني موزه و ميراث فرهنگي در گفت و گو با خبرنگار ايرنا در رشت افزود: موزه ميراث روستايي گيلان تنها متعلق به اين منطقه نيست و محدود به آن نيز نميماند.
وي با بيان اين اظهارات در محل موزه ميراث روستايي گيلان در رشت افزود:
اين موزه به جذب گردشگران مدرن (گردشگراني كه تنها براي بازديد و مصرف كنندگي به مكاني وارد نشود) كمك ميكند.
وي اضافه كرد:امكانات گردشگري اين موزه از دل منطقهگيلان برآمده و منحصر به فرد است.
گرودول گفت: پس از صحبت با چند بازديدكننده كه از اقشار مختلف بودند به اين نتيجه رسيدم كه سازههاي اين موزه داراي زبانند و گويي با بازديد كنندگان حرف ميزند.
وي اضافه كرد: در اين موزه صداقتي نهفته است كه گردشگر را به ديد نو و احساسي تازه راهنمايي ميكند.
وي اظهار كرد: موزه ميراث روستايي گيلان ميتواند از ديدگاههاي متفاوت براي توسعه منطقهاي نقش استراتژيك ايفا نمايد و منافع آن نيز تنها به منطقه و كشور محدود نشود.
در مراسم بزرگداشت روز موزه از مارك گرودول به عنوان خادم فرهنگي تجليل شد.
پروژه احداث موزه ميراث روستايي گيلان كه در زميني به مساحت بيش از ۲۰۰ هكتار در پارك جنگلي سراوان رشت در دست اجراست،نحوه زندگي و آداب و رسوم يك صدساله روستاييان گيلاني با بافتهاي مختلف فرهنگي را به نمايش گذاشته است.
فاز مطالعات مقدماتي موزه يادشده از اوايل سال ۸۱آغاز و در ارديبهشت ۸۴نخستين كارگاه اين طرح (حوزه فرهنگي و معماري جلگه شرق گيلان ) افتتاح شد.
|
یک محقق آمریکایی در تحقیقات خود نشان داد که خواندن داستانهای کودکانه در سالهای پیش از دبستان نقش مهمی در توسعه حافظه، زبان و توانایهای حرکتی کودک ایفا می کند و خواندن این داستانها حتی از واکسیناسیون کودکان مهمتر است. | |
|
به گزارش خبرگزاری مهر، تیم تحقیقاتی پروفسور بری زاکرمن از دپارتمان کودکان دانشگاه بوستن در تحقیقات خود نشان دادند که خواندن داستانهای کودکانه نقش مهمی در توسعه حافظه، زبان و تواناییهای حرکتی کودکان دارد. این محققان که نتایج تحقیقات خود را که در مجله Archives of Disease in Childhood منتشر کرده اند در این خصوص اظهار داشتند: "کودکان برای این متولد می شوند که کتاب بخوانند و بنابراین اولین برخوردهای آنها با کتاب باید در اولین سالهای زندگی اتفاق بیفتد در غیراین صورت عشق واقعی به کتابخوانی در آنها بسیار دیر شکل می گیرد." به گفته این محققان، والدینی که برای کودکان خود با صدای بلند داستانهای شبانه می خوانند و با کودکان درباره موضوع کتاب بحث می کنند تحریکات چند حسی فرزندان خود را برمی انگیزند. این حواس شامل حواس بینایی، شنوایی، لامسه و حرکتی است. به علاوه والدین با خواندن داستان از یک زبان پیچیده تر و سازگارتر با ارتباطات گفتاری استفاده می کنند. همین مسئله به غنی تر شدن مخزن واژگانی کودک کمک می کند. همچنین حافظه با خواندن کتاب بیشتر تمرین می کند و هر بار که با خواندن کتاب تحریک می شود توانایی قضاوت را توسعه می دهد. پروفسور زاکرمن در این باره توضیح داد: "هدف از انجام این تحقیقات این بود که به والدین نشان دهیم خواندن داستان برای کودکان از واکسیناسیون آنها مهمتر است." به گفته این محقق، کتابی که برای کودکان خوانده می شود باید تصویر داشته باشد. تصویر می تواند به کودک عشق به کتاب را بیاموزد. | |
|
|
|
دیرینه شناسان، انقراض بزرگ تاریخ زمین را به 60 میلیون سال قبل نسبت می دهند که در اثر برخورد یک شهاب سنگ بزرگ به زمین 80 درصد از گونه های جانوری نابود شدند اما گزارش سازمان جهانی حفاظت محیط زیست نشان می دهد انقراض بزرگ جانواران در مدت 30 سال اخیر و به دست انسان به وقع پیوسته است. | |
|
به گزارش خبرگزاری مهر، 60 میلیون سال قبل یک شهاب سنگ بزرگ در خلیج "یوکاتان" مکزیک سقوط کرد و با پرتاب هزاران تن صخره سبب بروز یک سونامی غول پیکر شد. این سونامی در سراسر زمین به حرکت درآمد و موجب انقراض دایناسورها و نابودی 80 درصد از حیواناتی شد که در آن عصر روی زمین زندگی می کردند. اکنون فاجعه تهدیدآمیز دیگری به خشنی آن سونامی و با همان سرعت در حال نابودی مخلوقات زمین است. این فاجعه بزرگ گونه ای از مخلوقات با عنوان انسان است. سازمان جهانی محیط زیست، انجمن جانورشناسی لندن و شبکه جهانی ردپا گزارشی را در خصوص کاهش تنوع زیستی در مدت 30 سال گذشته منتشر کرده اند. نتایج این تحقیقات نشان می دهد که بین سالهای 1970 تا 2005 در حدود 25 درصد از حیوانات ساکن خشکی، 28 درصد از حیوانات دریایی و 29 درصد از جانوران ساکن آبهای شیرین نابود شده اند درحالی جمعیت انسانها بین سالهای 1960 تا 2000 دوبرابر شده است. در این خصوص "جاناتان لوه" متصدی این گزارش توضیح داد: "در تاریخ انسان هیچ سابقه ای از کاهش تعداد جمعیت وجود ندارد. برای بررسی بیشتر نیاز داریم به عقب و به عصر انقراضهای بزرگ بازگردیم. اگر پارامترهای حیات انسان را مد نظر قرار دهیم متوجه می شویم تغییراتی که می توانند باعث نابودی انسان شوند بسیار کند هستند درحالی که این پارامترها در تاریخ زمین و نابودی حیوانات بسیار سریع بوده اند. نابودی تقریبا 30 درصد از تمام گونه ها تنها در مدت 30 سال واقعا یک عملیات تروریستی انسان در مقابل طبیعت است." این متصدی در ادامه افزود: "اگر به ساعت نگاه کرده و تصور کنیم تاریخ زمین از ساعت صفر آغاز می شود و تا روزگار ما به ساعت 12 می رسد، انسان ذی شعور در ساعت "مثبت و منفی 12" و تنها در چند ثانیه روی زمین گسترده شده است و این سه دهه از نابودی 30 درصد از حیوانات تنها در چند هزارم ثانیه رخ داده است. این انقراض 10 هزار برابر سریعتر از پدیده آنالوگی است که در تاریخ زمین شناخته می شود و متاسفانه هیچ کسی به توقف این فاجعه فکر نمی کند." به گفته "بن کالن"، کارشناس انقراضها در انجمن جانورشناسی لندن، هیچ شکی وجود ندارد که مسئول این همه ویرانی انسان است. در این تحقیق پنج دلیل مهم برای توضیح آنچه که در حال وقوع است شناسایی شده است: تغییرات آب و هوایی، تخریب عادات طبیعی حیوانات، آلودگی، گسترش گونه های متجاوز، استفاده بی رویه از منابع طبیعی. این گزارش دو راه را برای توقف کاهش گونه های جانوری نشان می دهد که عبارتند از: ممانعت از تخریب عادات طبیعی ناشی از گسترش مراکز شهری یا کشاورزی بی رویه و توقف محصولات کشاورزی و صید ماهیهای تک گونه ای. هرچند پذیرفتن این پیشنهاد از سوی انسانی که هر روز بیشتر با بحران غذا و انرژی مواجه می شود بسیار دشوار است. به همبن منظور قرار است کنفرانس بین المللی تنوع زیستی از 19 (امروز) تا 30 می در بن آلمان با حضور نمایندگان 150 کشور برگزار شود. هدف از برگزاری این کنفرانس دستیابی به نتایج قابل توجه در کاهش نابودی تنوع زیستی تا سال 2010 است. |
|
تحقیقات آماری نشان می دهد که موتور جستجوی گوگل در ماه آوریل برای اولین بار پس از مدتها توانست عنوان محبوب ترین سایت آمریکا را به دست آورد. | |
|
به گزارش خبرگزاری مهر، تاکنون یاهو به عنوان محبوب ترین سایت در آمریکا شناخته می شد اما اکنون نتایج تحقیقات موسسه comScore Inc نشان می دهد که در طبقه بندی تعداد بازدیدکنندگان ماهانه در ماه گذشته موتور جستجوی گوگل از یاهو پیش افتاده است. گوگل که مدتها صدرنشین موتورهای جستجوی آمریکا قرار داشت از زمانی که یاهو سرویسهای دیگر خود مثل پست الکترونیک و اشتراک گذاری عکس را توسعه داد بعد از یاهو قرار گرفت. این درحالی است که نتایج تحقیقات این موسسه در ماه آوریل نشان می دهد که شرکت مانتین ویوو برای اولین بار پس از مدتها صدرنشین این طبقه بندی قرار گرفته است. اطلاعات موسسه comScore Inc نشان می هد که تعداد بازدیدکنندگان آمریکایی گوگل در ماه گذشته 1/141 میلیون نفر بوده است که این رقم نسبت به آوریل 2007 در حدود 18 درصد افزایش داشته درحالی که تعداد بازدیدکنندگان یاهو در این ماه 6/140 میلیون و با افزایش 7 درصدی نسبت به دوره مشابه سال گذشته بوده است. رتبه سوم این طبقه بندی به موتور جستجوی مایکروسافت با 121 میلیون بازدیدکننده اختصاص یافت. براساس گزارش آسوشیتدپرس، در این طبقه بندی یاهو همچنان رتبه اول در تعداد صفحات وب بازدید شده را به خود اختصاص داده است. به طوری که در ماه آوریل یاهو 6/33 میلیارد صفحه بازدید شده را به ثبت رسانده است که این رقم برای گوگل 7/28 میلیارد صفحه بوده است. |
منبع: ايرنا
دو گونه از پرندگان حمايت شده براي اولين بار در پارك ملي بوجاق كياشهر در استان گيلان شناسايي شده است.
اين دوگونه از پرندگان با نامهاي "طرقه كوهی" (با نام علمی (Monticola Saxatilisو "چك چك ابلق" (بانام علمی (Oenanthe Pleschanka كه تيره توكائيان هستند و غالبا در زيستگاه هاي مناطق سنگلاخي ، تپه ماهوري صخرهاي با بوتههاي پراكنده زيست ميكنند.
طرقهكوهي، پرندهاي است كه با طول ۱۹سانتي متر كه دم كوتاه آن بلوطي رنگ و وسط آن قهوهاي است.
اين پرنده اغلب در اختفا به سر ميبرد و تك زي است و راست مي نشيند و دمش را به آرامي تكان ميدهد. پراكندگي اين پرنده در تابستان فراوان است و زاد و ولد آن در نواحي كوهستاني است.
پرنده چك چك ابلق نيز بهطول ۱۴سانتي متر است و پشت و سينه سياه و سطح شكمي تقريبا سفيد مشخص ميشود.
اين پرنده معمولا روي يك بوته يا درخت مينشيند و رفتارشان شبيه پرندگان شكارگير است و طعمه خود را روي بوتههاي خار ميخكوب و آويزان ميكند.
اين پرندگان در تابستان نسبتا فراوانند و بصورت مهاجر عبوري در همه جاي ايران ديده ميشوند.
با شناسايي اين پرندگان آمار حضور و شناسايي پرندگان حمايت شده در پارك ملي بوجاق به ۲۳۹گونه ميرسد.
پارك ملي بوجاق بندر كياشهر آستانه اشرفيه با مساحت حدود سه هزارو ۲۶۶هكتار خشكي دريايي در سال ۱۳۸۱ به تصويب شوراي عالي جهاني محيط زيست رسيده و ارزش زيست محيطي اين منطقه داراي اهميت طبيعت گردي، اكولوژي و تنوع زيستي است.
عكس هايی از طرقه كوهی با نام علمی Monticola Saxatilis
عكس هايی از چك چك ابلق بانام علمی Oenanthe Pleschanka
منبع: ايرنا
در كنارآب هاي نيلگون خزر در شهر بندري انزلي عمارت سپيد زيبايي از ميان درختان نارنج و سرو و كاج سرك كشيده كه "موزه نظامي" نام دارد.
اين عمارت زيبا با پنجرههاي بزرگ از شمال به روي خزر و چشمانداز زيباي آن و از سمت جنوب به سرسبزي و زيبايي يك باغ پرطراوت آغوش گشوده است.
گرچه اين موزه نام نظامي را بر خود دارد اما بناي زيبا و اشياي ظريف و هنرمندانه آن بر وجهه خشك و نظامي سلاحهاي موجود چيرگي دارد.
در واقع "موزه نظامي" انزلي يا همان "كاخ ميان پشته" تلفيقي از ظرافت ، زيبايي و هنر معماري با جلوههايي از سلحشوري و رزمآوري است.
اين بناي زيبا همچون قوي سپيدي درباغ دلگشايي ماوا گزيده كه عطر بهار نارنج هايش مشام هر ديداركنندهاي را نوازش ميدهد.
ساخت بناي كاخ ميان پشته به دستور رضاخان و به دست مهندسان ايراني در سال ۱۳۰۸آغاز شد و پس از دو سال به پايان رسيد.
اين بنا در يك هزار و ۱۶۸متر مربع زيربنا در دو طبقه ساخته شده است.
بدنه ساختمان از سنگ و دو جداره ساخته شده و بين دو جدار آن حدود ۱۰ سانتي متر فاصله نهادهاند.
در اتاقها و حتي قسمتهاي بيروني هواكشهايي با توريهاي فلزي تعبيه شده است تا ساختمان از رطوبت محفوظ بماند.
كاخ را طوري ساختهاند كه درست بر وسط دو موج شكن نظاره دارد. ساختمان داراي يك در بزرگ از سمت شمال است كه طرحي از يك خورشيد در حال غروب را بر خود دارد.
پس از يك راهروي پهن سرسراي كاخ نمايان ميشود و با دو رديف پلكان وسيع و متقارني از دو سو به طبقه بالا منتهي ميگردد.
در ميان اين دو رديف پله نيز پنجره چوبي دلبازي با طرحي از يك خورشيد كامل قرار دارد.
كاخ داراي يك سرسراي وسيع ، ۱۱اتاق و يك سالن پذيرايي با چهار سرويس حمام و دستشويي است. سقف همه اتاقها بتون مسلح بوده و روي آن به شكل زيبا و هنرمندانهاي گچبري شده و در زوايا با تعدادي مجسمههاي كوچك گچي تزئين شده است.
از جمله كارهاي هنري اين ساختمان پلهاي است بنا نهاده بر روي يك ستون كه طبقات را به هم وصل ميكند به طوريكه اگر شخصي زير شيرواني ساختمان هم باشد ميتواند كف زيرين را ببيند.
كاخ ميان پشته بعد از انقلاب اسلامي چند سالي بلا استفاده مانده و از سال ۱۳۶۷شمسي پس از تعميرات اساسي و تعويض حلبهاي شيرواني، به موزه نيروي دريايي تبديل شد.
طبقه پايين شامل سلاحهاي سبك و ابزار نظامي دورانهاي مختلف از صفويه و زنديه تا دوره رضاخان است در ميان اين اشيا از سپر پوست كرگدن گرفته تا لباسهاي زرهي و و كلاهخود و از سلاحهاي سبك مانند ششلول و هفت تير تا تفنگهاي بزرگ قلعهاي و تفنگهاي سنگ چخماق ديده ميشود.
همچنين ماكتهايي از ناوهاي جنگي در قفسههاي شيشهاي قرار داده شده است.
در طبقه دوم اشياي مربوط به كاخ از مبلمان گرفته تا قفسههاي چوبي منبت كاري شده بسيار زيبا، شمعدانهاي برنزي ، ظروف كريستال و هديههايي كه سران كشورهاي ديگر به رضاخان هديه دادهاند، وجود دارد.
تابلوي نقاشي از ناصرالدين شاه و تابلوي كبك آويز كمال الملك در ميان تعداد ديگري آثار نقاشي بر ديوارهاي كاخ خودنمايي ميكند.
راديو ضبط مبلهاي كه هيتلر به رضاخان هديه داده، ميز كار بسيار زيباي چوبي كه بر روي پايههاي چوبين قطوري به شكل چهار شير قرار گرفته و لوستر بزرگي كه از چوب ساخته شده برخي از اشياي بسيار جالب توجه كاخ هستند.
در همه اتاقها شومينه ديواري تعبيه شده است. پنجرههاي بزرگ و دلباز پذيراي نور خورشيد هستند و اين امكان را براي ديداركنندگان مهيا ميكنند كه زواياي مختلف باغ و موجشكن را ببينند.
در گچبريهاي ساخته شده روي سقف علاوه بر تصاوير گل و ريحان ، تصاوير سر شير نيز ديده ميشود.
گرچه تانكها، توپها و سلاحهاي سنگين و نيمه سنگيني كه در گوشه و كنار باغ نهاده شده فضايي نظامي را در ذهن تداعي ميكند اما نتوانسته عطر بهار نارنجها و لطافت رياحين و درختان باغ را تحتالشعاع قرار دهد.
محيط چنان الهامبخش است كه افراد با ذوق را ساعتها بيخود از خويشتن به تماشا وا ميدارد.
مدير موزه نظامي نيروي دريايي بندرانزلي به مناسبت روز جهاني موزه و ميراث فرهنگي گفت: اين بنا در سالهاي ۱۳۸۰و ۸۱به دستور فرماندهي نيروي دريايي و زير نظر سازمان ميراث فرهنگي مرمت و تعمير شد.
"محمود سيف" افزود: هر ساله حدود پنج هزار گردشگر داخلي و خارجي از اين موزه ديدن ميكنند.
ديداركنندگان از اين موزه هيچگاه ظرافت ، زيبايي و هنر به كار گرفته شده در ساخت بنا و همچنين آثار حفظ شده و درسهاي مانده از تاريخ سلاحهاي به نمايش درآمده در آن را از ياد نخواهند برد.
شما نيز اگر به شهر ساحلي انزلي سفر كرديد و پس از گذر از پل غازيان دو گوي فلزي بزرگ سياه را نهاده بر دروازه باغي سبز ديديد، اندكي تامل كنيد و سري به موزه بزنيد ، مطمئن باشيد خاطره آن سوغاتي به ياد ماندني است.
|
دانشمندان آمریکایی با بررسی ویژگیهای شفگت انگیز گونه ای قورباغه ساکن چین دریافتند که این حیوان برای انتخاب شریک زندگی خود آوازهایی را در بسامد فراصوت می خواند. | |
|
به گزارش خبرگزاری مهر، تنها چند گونه از حیوانات شامل نهنگها، دولفینها، خفاشها و بعضی از حشرات هستند که توانایی برقراری ارتباط با همنوعان خود را با استفاده از صداهای فراصوت دارند. همچنین تعداد معدودی از حیوانات مثل "جغد انبار غله" و فیل هستند که برای تشخیص محل دقیق یک نقطه از اصوات استفاده کنند. اکنون تیم تحقیقاتی "آبرت فنگ" از دانشگاه ایلینویز گونه ای قورباغه با عنوان علمی Odorrana tormota را در چین یافته اند که هم از توانایی برقراری ارتباط با کمک اصوات فراصوت و هم از توانایی تشخیص محل دقیق یک نقطه با کمک اصوات برخوردار است. نتایج این تحقیقات که در مجله "نیچر" منتشر شده اند نشان می دهند که بیشتر قورباغه های ماده تار صوتی ندارند و شریک زندگی خود را از بین قورباغه های نر گروه آوازخوانان انتخاب می کنند. این درحالی است که ماده های Odorrana tormota برای جلب توجه نرها فعالتر هستند. جنس ماده این گونه با انتشار یک سری آوازهای کوتاه و تیز که شبیه به چهچه هستند نرها را جلب می کنند. این آوازها تنها زمانی تولید می شوند که ماده آمادگی باروکردن تخمها را داشته باشد. همچنین ماده های شگفت انگیز این گونه از قورباغه های چینی می توانند این آوازهای فراصوت را همزمان در بسامدهای دیگر نیز ارسال کنند به این ترتیب همانند رادیویی که روی کانالهای مختلف برنامه پخش می کند عمل می کنند. بخشی از بسامدهای این آواز برای گوش انسان قابل درک است درحالی که بخش دیگری از آن که از بسامدهای فراصوت ساخته شده اند در آستانه شنوایی انسان قرار ندارند و بنابراین گوش انسان قادر به شنیدن آنها نیست. توانایی تولید آوازهای عاشقانه فراصوت در این قورباغه ماده در پرده صماخ بسیار باریکی قرار گرفته است که در گوش این حیوان وجود دارد و این پرده با یک لایه محافظ شلجمی شکل محافظت می شود. به همین علت به بعضی از قورباغه ها عنوان "قورباغه گوش معقر" داده اند. تنها سه گونه غورباقه در دنیا گوش معقر دارند. نتایج این تحقیقات نشان می دهد که جنس نر این گونه می تواند بسامدهای گسیل شده از جنس ماده را تجزیه و موقعیت ماده را با دقت 99 درصد شناسایی کند. |
|
دانشمندان با بررسی جفت گیری در پرندگان کشف کرده اند این موجودات در مقایسه با انسانها با دقت موشکافانه تری رنگها را تشخیص می دهند. | |
|
به گزارش خبرگزاری مهر، دانشمندان طی سالهای اخیر همواره به دنبال ارائه پاسخی قطعی به این پرسش بوده اند که چرا اکثر پرندگان نر دارای پرهای خوش رنگ و متنوع جفت های بیشتری جذب می کنند؟
اکنون مطالعه جدیدی در سوئد نشان می دهد که این ارتباط منحصربفرد ممکن است به فاکتور بنیادینی همچون قدرت دید پرندگان مربوط باشد. تا پیش از این دانشمندن بر این تصور بوده اند که پرندگان آنچه را می بینند که ما هم می بینیم اما در واقعیت اینگونه نیست و به احتمال فراوان قدرت بینایی انسان به خوبی پرندگان نیست. اندرس اودن از دانشگاه اوپسالای سوئد و محقق اصلی این مطالعه گفت : نتایج این مطالعه به معنای آن است که بسیاری از مطالعات مربوط به انتخاب جفت در پرندگان باید مورد تجدیدنظر کلی قرار گیرد. به گفته وی، تنوع و زیبایی معنادار پرهای پرندگان همواره فاکتوری مهم و تأثیرگذار در انتخاب جفت محسوب می شود. بر اساس گزارش زی نیوز، محققان این پروژه از مدل ریاضی برای بررسی چگونگی عملکرد شبکیه در پرندگان و انسانها استفاده کردند. محققان با استفاده از این مدل و ترکیب آن با اطلاعات مربوط به سلولهای مخروطی مختلف حساس به رنگ توانستند تشخیص دهند که هم سنجیهای رنگی در مغز درک می شود و در ادامه با مقایسه آنها به این نتیجه رسیدند که پرندگان توانایی بیشتری از انسانها در تشخیص رنگها دارند. |
|
گروهی از دانشمندان اسکاتلندی با هدف بررسی بعضی از ویژگیهای عجیب ذهن انسان نشان دادند که بسیاری از بزرگسالان ترجیح می دهند شمارش اعداد را با دست چپ آغاز کنند. | |
|
به گزارش خبرگزاری مهر، محققان دانشگاه داندی در اسکاتلند کشف کردند که اکثریت بزرگسالان هم چپ دست و هم راست دست ترجیح می دهند که شمارش اعداد را با دست چپ آغاز کنند. این محققان که نتایج تحقیقات خود را در تازه ترین شماره مجله "کورتکس" منتشر کرده اند در آزمایشی از اعداد زوج و فرد کشف کردند که بزرگسالان چپ دست نسبت به راست دستها درک بیشتری از ارتباط میان اعداد و فضا از خود نشان می دهند. این درحالی است که با بررسی روابط میان فضا و اعداد در کودکان کشف شد که در کودکان بین 8 تا 9 سال مفهوم نماد فضایی اعداد بسیار گسترده است. همچنین درحالی که کودکان پسر از این نوع نماد به عنوان یک امتیاز استفاده می کنند و با کمک آن توانایی محاسباتی خود را بهبود می بخشند در دختربچه ها این نماد فضایی تواناییهای اجرایی ریاضی را بدتر می کند. به گفته این محققان، این تفاوتها می تواند با سبک تفکر وابسته به جنس مرتبط باشد. به طوری که پسرها که یک حالت دیداری- فضایی دارند می توانند با این نماد عملکرد ریاضی خود را تسریع کنند اما دخترها که به یک تفکر از نوع کلامی تمایل دارند این نماد فضایی را مانعی بر سر راه تواناییهای اجرایی ریاضی خود می دادند. پیش از این اتصال میان اعداد و فرایندهای پردازش فضایی با مطالعات رفتاری بیماران متاثر از جراحات مغزی قابل استدلال بود اما تاکنون این بررسیها در ارتباط با کودکان انجام نشده بود. |
|
موتور جستجوی جدیدی که به کاربران امکان می دهد به جای استفاده از کلمات کلیدی در جستجوهای خود سوالات خود را به صورت جملات محاوره ای از ویکی پدیا بپرسند، راه اندازی شد. | |
|
به گزارش خبرگزاری مهر، شرکت آمریکایی "پاورست" در "سلیکون ولی" کالیفرنیا موتور جستجوی معناشناسانه جدیدی را راه اندازی کرده است که کاربران به کمک آن می توانند به جای استفاده از کلمات کلیدی، سوالات خود را مسقتیما و با استفاده از جملات محاوره ای از ویکی پدیا پرسش کنند. راه اندازی این مورتور جستجو، اولین گام در توسعه موتورهای جستجویی است که همانند گوگل تمام دنیای وب را پوشش می دهند. فناوری "پاور ست" معانی واژگان و جملات را رمزگذاری کرده و با این رمزگذاری مفهوم جملات و واژگان را درک می کند. این سرویس هدف جمله را تجزیه می کند و با جستجو در قاموس داخلی خود معنای جمله را به دست آورده و نتایج لازم را ارائه می کند. شرکت "پاور ست" با کمک این فناوری می تواند از بین سه میلیون عنصر حاضر در دانشنامه آزاد آنلاین ویکی پدیا جزئی ترین پاسخهای مورد نیاز کاربران را به آنها عرضه کند. براساس گزارش وب نیوز، این موتور جستجوی معناشناسانه با هدف ارتقای سیستمهای سنتی جستجو برپایه کلمات کلیدی در موتورهای گوگل، یاهو، Ask.com و "ام اس ان" راه اندازی شده است هرچند هنوز امکان جستجو در کل پهنای جهانی وب را ندارد و تنها در دانشنامه آزاد آنلاین ویکی پدیا جستجو می کند. |

سیزاب وحشی با نام علمی Veronica persica گیاهی است یک ساله، یا یک ساله زمستانی با پوشش انبوه سطحی بر روی زمین. ساقه های سیزاب وحشی، خزنده می باشند.

عکسی از گل آبی آسمانی سیزاب وحشی.
زمان: دهم اسفند ماه 1386 خورشیدی.
مکان: روستای خلیفه محله رودسر.
برگ های سیزاب وحشی قلبی شگل بوده و در پایین به صورت متقابل و در بالا به صورت متناوب هستند. حاشیه برگ ها مضرس و معمولاً در پشت آن ها کرک های زیادی دیده می شوند.

گل های سیزاب بر روی دمگل های باریک منشعب از جوانه های جانبی قرار دارند. جام گل دارای گلبرگ هایی به رنگ آبی آسمانی بوده و در مرکز آن حلقه سفید رنگی دیده می شود.
سیزاب وحشی از جمله علف های هرز باغات، فضاهای باز، مراتع و مناطق جلگه ای گیلان زمین به شمار آمده که رویش گل های آبی آسمانی آن در روزهای پایانی سال، پیام آور بهار زیبای زودرس می باشد.

عکس هایی از سیزاب وحشی Veronica persica
منبع: علف های هرز مهم مزارع و مراتع ایران - تالیف: دکتر جعفر اصغری و مهندس آرمان محمودی اطاقوری / انتشارات دانشگاه گیلان
دُماسبی یا دم اسب نام گیاهی است از تیره دماسبی.

دم اسب گیاهی است که از 270 میلیون سال پیش در روی زمین وجود داشته است و بهعنوان گیاه داروئی در اروپا و چین بکار رفته است. دم اسب چون دارای مقدار زیادی سیلیس میباشد بنام سیلیس Silica نیز معروف است. دم اسب دو نوع ساقه هوایی دارد .ساقهای که برنگ قرمز است و دراوائل بهار ظاهر میشود و دیگری ساقه نازا که برنگ سبز بوده و بعد از آن رشد میکند و مصرف طبی دارد. دم اسب در کشورهای اروپا، آسیا و ارتفاعات هیمالیا و شمال ایران بطور خودرو میروید.
شاخه دم اسبیان به واسطه دارا بودن ساقههای بندبند و شیاردار و برگهای فراهم غشایی به سادگی از سایر گروههای نهانزاد قابل تشخیصاند. در اثر تجمع مواد سيلس معدني در سلولهای اپیدرمی ، ساقههای سبز و فتوسنتز کننده آنها زبر و خشن است. ساقههای هوایی توخالیاند. پیکر رویشی این گیاهان متعلق به نسل اسپورفیت بوده و گیاهانی جور هاگند. هاگدانها در انتهای ساقههای زایا به صورت مجتمع قرار گرفته و تشکیل استروبيل دادهاند. برخی از دم اسبیان ایجاد دو نوع ساقه زایا و نازا نمینمایند که از نظر مورفولوژی و فقدان یا دارا بودن كلروفيل از یکدیگر متمایزند.
پروتال دم اسبیان سبز و فتوسنتز کننده و حاوی آنتريدي و یا آنتریدی و آركگون بطور توام است. گیاهانی یکساله یا چند ساله خشکیزی و یا گاهی نیمه آبزی و دارای ریزوم و ریشه هستند. ساقههای آنها توخالی ، شیاردار و مفصلدار و در برخی از دم اسبیها ساقههای زایا فاقد سبزینه و بدون انشعابات فرعی و جانبی و ساقههای نازا سبزینهدار و دارای انشعابات فرعی متعددی است. انشعابات جانبی معمولا به صورت فراهم در محل گرههای ساقه قرار گرفته و دارای ساختمانی مشابه با ساقه اصلی است.
برگ ها به صورت فلسهای غشایی (میکروفیل) و فراهم در دور تا دور هر گره ساقه قرار گرفته و کم و بیش به یکدیگر اتصال یافتهاند. دم اسبیها جور هاگ بوده و هاگدانها به پایکهای مخصوصی که از یک میله کوتاه و صفحهای چند وجهی تشکیل یافته است اتصال دارند. مجموع اسپورانژیوفورها در انتهای ساقههای زایا یا به صورت فشرده قرار گرفته و تشکیل استروبیل دادهاند. هاگها معمولا کروی و دارای الاتر هستند. نسل گامتوفیت متشکل از پروتالی بیشکل و سبز رنگ است. مهمترین قسمت اسپروفیت دم اسبیان ساقه آن است که بر دو نوع است: زیرزمینی و هوایی ساقه دم اسب گرهدار است و فاصله میان گرهها مشخصاند.
هر گره از حلقههایی از برگهای کوچک و قهوهای بیدوام پوشیده است. فتوسنتز بوسیله ساقههای سبز انجام میشود و استروبیل که در نوک ساقههای زایشی بوجود میآید دارای اسپورانژیوفورهایی است که شش گوشند و هر یک بوسیله پایه کوتاهی به ساقه متصل است. گامتوفیت میتواند فتوسنتز کند و از نظر تغذیه خودکفاست. اسپروفیت دیپلوئید و یاختههای جنسی هاپلوئیدهستند. گامتوفیت یک پایه است و اسپرم و تخمک روی یک گامتوفیت مشترک تولید میشوند.
دم اسبیان در شرایط گوناگون رشد میکنند. برخی از آنها در محیطهای مرطوب و بعضی در محیطهای خشک و گروهی منحصرا در مردابها میرویند. بلندی انواع آن در مناطق معتدل به 1.5 متر و در مناطق گرمسیر به 5 متر میرسد.
منابع: دانشنامه رشد و ويكی پديای فارسی
عكس هايی از گياه دم اسب با نام علمی Equisetum arvense